SXSW is overgewaaid uit Austin, Texas en voor het tweede jaar neergestreken in London. In totaal meer dan 800 sprekers en 30.000 bezoekers op het snijvlak van ondernemerschap, technologie en creativiteit.

Hoe blijven organisaties in de wo2-sector relevant, betrouwbaar en zichtbaar in een snel veranderende digitale samenleving? Met die vraag in het achterhoofd bezochten we SXSW London. Het festival bood een breed programma over technologie, AI, media, kunst, publieke waarden en mentale gezondheid. De belangrijkste opbrengst: technologische vernieuwing is nooit alleen technisch. Het gaat steeds om de vraag wie controle heeft en houdt over informatie, hoe mensen kennis vinden en vertrouwen, en welke rol publieke organisaties daarin willen spelen.

AI liep als rode draad door veel sessies. De toon was vaak praktisch en optimistisch, maar er klonken ook duidelijke waarschuwingen. Grote taalmodellen zijn krachtig, maar niet vanzelf geschikt voor onderwijs, onderzoek of publiekscommunicatie. Voor erfgoedorganisaties betekent dit dat we AI niet blind moeten omarmen, maar wel actief moeten willen begrijpen. We moeten weten wat de technologie kan, waar de risico’s liggen en hoe we publieke waarden zoals betrouwbaarheid, inclusiviteit, transparantie en zorgvuldigheid kunnen beschermen.

Daarmee hangt een bredere zorg samen: culturele en historische instellingen zijn steeds afhankelijker van commerciële platforms waar zij weinig invloed op hebben. Sessies over nieuws, sociale media en online radicalisering maakten duidelijk hoe snel betrouwbaarheid, nuance en historische context onder druk kunnen komen te staan. Juist organisaties in de Tweede Wereldoorlog-sector hebben hier een belangrijke maatschappelijke rol. Zij bewaren niet alleen bronnen, maar helpen ook om verhalen zorgvuldig te duiden en publieke kennis weerbaar te maken tegen versimpeling, desinformatie en polarisatie.

Ook immersieve media en kunst boden inspiratie. VR, data-kunst en interactieve installaties laten zien dat kennisoverdracht niet alleen gaat over feiten presenteren. Goede publiekscommunicatie maakt complexe onderwerpen voorstelbaar en invoelbaar, zonder de nuance te verliezen. Voor musea, herinneringscentra, archieven en digitale platforms biedt dit kansen om nieuwe publieksgroepen te bereiken, mits de inhoud leidend blijft en de vorm het verhaal versterkt.

De overkoepelende conclusie is dat organisaties in de Tweede Wereldoorlog-sector niet aan de zijlijn kunnen blijven staan. AI, platformmacht en veranderend mediagebruik raken direct aan onze opdracht: betrouwbare historische kennis toegankelijk maken voor een breed publiek. De komende periode nemen we deze inzichten mee in gesprekken binnen WO2Net en in de verdere ontwikkeling van digitale publieksvoorzieningen zoals Oorlogsbronnen.nl.